Ομοβροντία βουλευτικών ερωτήσεων στη Βουλή των Ελλήνων και στο Ευρωκοινοβούλιο για τα τοξικά απόβλητα της Cosco στον βυθό του Σαρωνικού του έργου Νότιου Προβλήτα Κρουαζιέρας στον Πειραιά προκάλεσε η τεκμηριωμένη πολύμηνη έρευνα της δημοσιογραφικής ομάδας «Reporters United». Η έρευνα αποκάλυψε ότι ο ΟΛΠ/Cosco απέρριπτε ανεξέλεγκτα στη θάλασσα την άνοιξη του 2020 χιλιάδες τόνους βυθοκορημάτων τα οποία περιείχαν μεγάλες ποσότητες βαρέων τοξικών μετάλλων. Το μεγάλο περιβαλλοντικό πρόβλημα έχουν αναδείξει από την εκκίνηση των βυθοκορήσεων, ο «Πειραιάς για Όλους», και οι άλλες δημοτικές κινήσεις της Αριστεράς - οι «Ενεργοί Πολίτες Α’ Κοινότητας-Όχι λιμάνι στην Πειραϊκή», η «Ανταρσία στο Λιμάνι» και η «Λαϊκή Συσπείρωση» - όπως και οι μεγάλοι φορείς της πόλης, ο Δικηγορικός Σύλλογος και το Εργατικό Κέντρο Πειραιά.
Το έργο εκτελέστηκε χωρίς να έχει έγκριση των απαραίτητων δύο περιβαλλοντικών μελετών (ΜΠΕ και ΣΜΠΕ). Η πρώτη (ΜΠΕ) υπεγράφη εκ των υστέρων πολλούς μήνες μετά, τον Δεκέμβριο 2020, ενώ οι απορρίψεις είχαν προχωρήσει και παρά τις μεγάλες αντιρρήσεις των δήμων, η δε δεύτερη (ΣΜΠΕ) απορρίφθηκε από όλα τα δημοτικά συμβούλια των παραλιμένιων δήμων Πειραιά και δεν έχει υπογραφεί ακόμη από τα συναρμόδια υπουργεία. Σημειώνεται ότι το έργο των βυθοκορήσεων εν τέλει διεκόπη μετά από προσφυγές πολιτών στο ΣτΕ.
Ενδιαφέρον έχει επίσης ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση χρηματοδοτεί γενναιόδωρα την κινεζική εταιρεία με 95% χρηματοδότηση για αυτό το έργο, παρότι οι αρχικές ενδείξεις για άγριες παραβιάσεις της ευρωπαϊκής περιβαλλοντικής νομοθεσίας γίνονται πλέον αποδείξεις.
Τόσο ο ΟΛΠ/Cosco όσο και τα αρμόδια υπουργεία αρνήθηκαν να δώσουν ως τώρα στοιχεία για το τι έπεσε στον Σαρωνικό. Η δικαιολογία ήταν ότι η Cosco είναι εταιρεία εισηγμένη στο Χρηματιστήριο και δεν είναι υποχρεωμένη να δίνει λογαριασμό.
Τις τελευταίες ημέρες κατατέθηκαν σχετικές ερωτήσεις τόσο στο ελληνικό όσο και στο ευρωπαϊκό κοινοβούλιο, ενώ είχε προηγηθεί και άλλη ερώτηση προς την Κομισιόν με θέμα τη χρηματοδότηση του έργου επέκτασης του Νότιου Προβλήτα Κρουαζιέρας.
Οι ερωτήσεις υπεβλήθησαν προς τους υπουργούς Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Ανάπτυξης και Επενδύσεων από τους βουλευτές της Α’ και Β’ Πειραιά Θ. Δρίτσα, Τρ. Αλεξιάδη, Ν. Κασιμάτη, Γ. Ραγκούση και επιπλέον συνυπογράφονται από 27 βουλευτές ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία ενώ οι δύο ερωτήσεις προς την Κομισιόν κατετέθησαν από τον ευρωβουλευτή της Ευρωπαϊκής Αριστεράς Π. Κόκκαλη.
Τα πλήρη στοιχεία πιο κάτω:
► Η έρευνα των «Reporters United»
https://www.reportersunited.gr/6677/cosco-apovlita/
► Η ερώτηση προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή (8.12.2021)
Ερώτηση με αίτημα γραπτής απάντησης
προς την Επιτροπή
Άρθρο 138 του Κανονισμού
Petros Kokkalis (The Left)
Θέμα: : Διαχείριση Ρυπογόνων Βυθοκορημάτων
Τεκμηριωμένη δημοσιογραφική έρευνα φέρνει στο φως της δημοσιότητας το μέγεθος της οικολογικής καταστροφής από την υλοποίηση των έργων της ΟΛΠ ΑΕ, και ειδικότερα από την απόρριψη βυθοκορημάτων με υψηλή περιεκτικότητα σε τοξικά βαρέα μέταλλα από τις εργασίες για την επέκταση του λιμένα Πειραιά στο Σαρωνικό. Το έργο υλοποιείται εδώ και αρκετό καιρό χωρίς μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων.
Η αδειοδότηση για την απόρριψη βασίστηκε σε κενό της Ελληνικής νομοθεσίας, μιας και δεν έχουν θεσπιστεί εθνικά κριτήρια για τους λεγόμενους ΕΚΚΑΠ ή εθνικούς καταλόγους για τα κριτήρια αναφοράς, που θα υποδεικνύουν με σαφήνεια από ποιες τιμές συγκεντρώσεων των βαρέων μετάλλων στα βυθοκορήματα και επάνω δεν θα πρέπει να απορρίπτονται στη θάλασσα.
Τέλος, η διαχείριση των βυθοκορημάτων στην Ελλάδα σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό κατάλογο Αποβλήτων αντιμετωπίζεται λανθασμένα ως «μπάζα εκσκαφών».
Με βάση τα παραπάνω, ερωτάται η Επιτροπή:
- Με βάση τον ευρωπαϊκό κατάλογο αποβλήτων τα βυθοκορήματα που περιέχουν υψηλές ποσότητες βαρέων μετάλλων θεωρούνται επικίνδυνα απόβλητα;
- Οφείλει η Ελλάδα να αναθεωρήσει τη νομοθεσία της σχετικά με τα βυθοκορήματα έτσι ώστε να μην υπάρχει παραβίαση της οδηγίας 2008/98;
- Θεωρεί ότι στην συγκεκριμένη περίπτωση θα πρέπει να εφαρμοστεί η οδηγία 2004/35;
Θέμα: «Επικίνδυνη απόρριψη βυθοκορημάτων που περιέχουν τοξικά απόβλητα στον Σαρωνικό από την ΟΛΠ Α.Ε. υπό την προστασία των Υπουργείων Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Ανάπτυξης και Επενδύσεων».
Ο Οργανισμός Λιμένος Πειραιώς (ΟΛΠ) Α.Ε., κατά τη διάρκεια της πανδημίας, ξεκίνησε έργο που αφορά την επέκταση του λιμένα Πειραιά με νέα προβλήτα για κρουαζιερόπλοια μεγάλου μεγέθους. Το έργο εκτελείται επί ενάμισι έτος χωρίς να έχει εγκριθεί ακόμη η, υποχρεωτική σύμφωνα με το εθνικό και κοινοτικό δίκαιο, Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων. Οι τρεις συναρμόδιοι παραλιμένιοι Δήμοι (Πειραιά, Δραπετσώνας-Κερατσινίου, Περάματος) και το Περιφερειακό Συμβούλιο Αττικής απέρριψαν την προτεινόμενη μελέτη της ΟΛΠ Α.Ε. λόγω των αρνητικών περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Έλληνες πολίτες όπως και δήμαρχοι, περιφερειακοί και δημοτικοί σύμβουλοι έχουν προσφύγει στο Συμβούλιο της Επικρατείας τόσο για την ακύρωση προηγούμενων αποφάσεων έγκρισης περιβαλλοντικών όρων όσο και για την αναστολή εκτέλεσης αυτών μέχρι την τελεσιδικία των εκκρεμουσών αιτήσεων. Λόγω της αναντιστοιχίας με την περιβαλλοντική νομοθεσία υφίσταται προσωρινή διακοπή μέρους των εργασιών και ειδικότερα των βυθοκορήσεων με δικαστική απόφαση.
Εν αναμονή των αποφάσεων του ΣτΕ, τεκμηριωμένη δημοσιογραφική έρευνα φέρνει στο φως της δημοσιότητας το μέγεθος της οικολογικής καταστροφής από την παράνομη και χωρίς έλεγχο υλοποίηση των έργων της ΟΛΠ Α.Ε. και ειδικότερα από την απόρριψη βυθοκορημάτων με υψηλή περιεκτικότητα σε τοξικά απόβλητα (βαρέα μέταλλα κ.α.) από το λιμένα Πειραιά στο Σαρωνικό
(βλ. https://www.reportersunited.gr/6677/cosco-apovlita/).
Επειδή το έργο εκτελείται επί ενάμισι έτος χωρίς να έχει εγκριθεί ακόμη η, υποχρεωτική σύμφωνα με το εθνικό και κοινοτικό δίκαιο, Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων
Επειδή οι εν λόγω δραστηριότητες πραγματοποιούνται με μεθόδους που παραβιάζουν τη διεθνή και εθνική νομοθεσία περί προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος
Επειδή ο κίνδυνος που απορρέει από την απουσία ελέγχου της νομιμότητας των «αναπτυξιακών» έργων της εν λόγω εταιρίας τόσο για το περιβάλλον όσο και για τη δημόσια υγεία, μέσω των πολύ σοβαρών και μη αναστρέψιμων βλαβών στο θαλάσσιο οικοσύστημα, είναι εξόχως σοβαρός
Επειδή οι επιστημονικές απόψεις και οι προτάσεις των πλέον αρμόδιων φορέων της Πολιτείας για την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος όπως του ΕΛΚΕΘΕ, δεν ελήφθησαν εγκαίρως και στο σύνολό τους υπόψη από τα αρμόδια Υπουργεία.
Επειδή, παρά τις επανειλημμένες και γενικευμένες διαμαρτυρίες, την κατάθεση σημαντικού αριθμού ερωτήσεων κοινοβουλευτικού ελέγχου από βουλευτές και βουλεύτριες όλων σχεδόν των κομμάτων της αντιπολίτευσης, τις επισημάνσεις και διαμαρτυρίες δημάρχων και δημοτικών και περιφερειακών αρχών της περιοχής, ο Πρωθυπουργός, η Κυβέρνηση και κυρίως οι συνυπεύθυνοι συνερωτώμενοι Υπουργοί εξακολουθούν να κρατούν στάση Πόντιου Πιλάτου
Ερωτώνται οι κ.κ. Υπουργοί:
- Πόσες χιλιάδες τόνοι βυθοκορημάτων απορρίφθηκαν στο Σαρωνικό και ποια ήταν η σύστασή τους από τη στιγμή της έναρξης των βυθοκορήσεων της νότιας επέκτασης κρουαζιέρας έως σήμερα;
- Ποια μεθοδολογία ακολουθήθηκε για τη μέτρηση της τοξικότητας και ειδικότερα της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα των βυθοκορημάτων που εν τέλει απορρίφθηκαν στο Σαρωνικό και με ποια τεκμηρίωση θεωρήθηκε ως ασφαλής η επιλογή αυτής της μεθοδολογίας;
- Ποια πρότυπα χρησιμοποιήθηκαν προκειμένου να αξιολογηθεί η επικινδυνότητα των βυθοκορημάτων για την πρόκληση πολύ σοβαρών ή/και μη αναστρέψιμων βλαβών στο θαλάσσιο οικοσύστημα, στα αλιεύματα και στον ανθρώπινο οργανισμό;
- Δεδομένου ότι η απόρριψη συντελέστηκε πάνω σε αλιευτικά πεδία, ελέγχθηκε στη συνέχεια και με ποιο τρόπο η κατάσταση του βυθού και του θαλάσσιου ύδατος για την εξασφάλιση των αλιευμάτων και της τροφικής αλυσίδας τώρα και στο μέλλον;
- Σε ποιες ενέργειες έχει προβεί ή επιτέλους προτίθεται τώρα να προβεί η Ελληνική Πολιτεία για την αποτίμηση της βλάβης του θαλάσσιου οικοσυστήματος από τις χρόνιες βυθοκορήσεις και απορρίψεις βυθοκορημάτων με ανάλογο τοξικό περιεχόμενο των τελευταίων είκοσι ετών (Φαληρικός Όρμος, Μαρίνα Ζέας, Προβλήτας Αγίου Νικολάου Κεντρικού Λιμένα, Προβλήτας ΙΙΙ Λιμένα Ηρακλέους κ.α.) τόσο στο λιμάνι του Πειραιά όσο και στο Σαρωνικό;
- Εάν, κατά τα αμέσως παραπάνω, παρά ταύτα έχει αποτιμηθεί η βλάβη σε επιμέρους πεδία, σε ποιες ενέργειες και σε ποιες περιπτώσεις η Ελληνική Πολιτεία έχει δραστηριοποιηθεί για την αποκατάσταση κάθε προκληθείσας ζημίας στο θαλάσσιο περιβάλλον κατά την τελευταία εικοσαετία και με ποια αποτελέσματα;
- Γιατί η Πολιτεία δεν προβαίνει στην υιοθέτηση Εθνικού Καταλόγου και Κριτηρίων Αναφοράς-Παρέμβασης για την αξιολόγηση της ποιότητας και διαχείρισης των βυθοκορημάτων αντίστοιχο με αυτό των ευρωπαϊκών χωρών, όπως έντονα προτρέπει η επιστημονική κοινότητα με επαναλαμβανόμενες σοβαρές προτάσεις και ενστάσεις;
