Όταν η Μύρτις συνάντησε τον Παπαδιαμάντη στην Αίγινα. Ένα μάθημα - εμπειρία, στο 1ο Δημοτικό Σχολείο.

Όταν η Μύρτις συνάντησε τον Παπαδιαμάντη στην Αίγινα: Ένα μάθημα - εμπειρία στο 1ο Δημοτικό Σχολείο.

Μια ξεχωριστή, βιωματική εκπαιδευτική δράση έλαβε χώρα στο 1ο Δημοτικό Σχολείο Αίγινας, φέρνοντας τους μαθητές πρόσωπο με πρόσωπο με την Ιστορία, την Επιστήμη και τη Λογοτεχνία. Στο επίκεντρο βρέθηκε η Μύρτις, το 11χρονο κορίτσι της αρχαίας Αθήνας, του οποίου η μορφή αναπλάστηκε χάρη στις σύγχρονες επιστημονικές μεθόδους. 

Η πρωτοβουλία ξεκίνησε από ένα ποίημα του εκπαιδευτικού Κώστα Σταυρόπουλου, ο οποίος ενέπνευσε τα παιδιά μέσα από δικά του κείμενα και ποιήματα για τη Μύρτιδα - ένα πλάσμα που, όπως χαρακτηριστικά ειπώθηκε, «είναι και δεν είναι άγαλμα, είναι και δεν είναι άνθρωπος». Οι μαθητές ανταποκρίθηκαν δημιουργικά, εκφράζοντας τις δικές τους εντυπώσεις μέσα από ζωγραφιές και γραπτά.

20260508_124040.jpg
Η εκδήλωση αναπτύχθηκε σε τρεις άξονες:

Επιστήμη και Ανάπλαση: Ο καθηγητής Μανώλης Παπαγρηγοράκης, ο επιστήμονας πίσω από την ανάπλαση της Μύρτιδος, εξήγησε στα παιδιά τη διαδικασία μεταμόρφωσης ενός αρχαίου κρανίου σε ζωντανή μορφή.

Λογοτεχνική Σύνδεση: Ο οδοντίατρος και μελετητής του Παπαδιαμάντη, Κωνσταντίνος Τσιώλης, συνέδεσε τη Μύρτιδα με το έργο του μεγάλου Σκιαθίτη συγγραφέα. Παρουσίασε ένα διήγημα όπου μια 11χρονη ηρωίδα χάνει τη ζωή της από την ίδια ασθένεια (τυφοειδή πυρετό), αναδεικνύοντας τη διαχρονικότητα του ανθρώπινου πόνου.

Καλλιτεχνική Έκφραση: Η παρουσίαση πλαισιώθηκε από έργα καταξιωμένων εικαστικών, αλλά και από τις δημιουργίες των ίδιων των παιδιών.

Το Μήνυμα της Μύρτιδος
Ο κ. Παπαγρηγοράκης δήλωσε εντυπωσιασμένος από την προσήλωση των 50 μαθητών, χαρακτηρίζοντας τις δημιουργίες τους «θησαυρό της ψυχής». Η Μύρτις, ως πρέσβειρα πολιτισμού, κατάφερε να ενώσει το 430 π.Χ. με το σήμερα, αποδεικνύοντας ότι η εκπαίδευση, όταν γίνεται με μεράκι και πέρα από τα στενά πλαίσια της σχολικής αίθουσας, μπορεί να αγγίξει βαθιά τις ψυχές των παιδιών.

Κώστα Σταυρόπουλος - Εκπαιδευτικός

Κώστα Σταυρόπουλος - Εκπαιδευτικός
«Η ιδέα για να δημιουργηθεί αυτή η συζήτηση και η συνάντηση με τον κύριο Παπαγρηγοράκη δημιουργήθηκε επειδή τα παιδιά είχαν έρθει σε επαφή με τη Μύρτιδα μέσω ενός ποιήματος που έγραψα για αυτό το πλάσμα που είναι και δεν είναι άγαλμα, είναι και δεν είναι άνθρωπος. Έφτιαξαν ζωγραφιές, θέλησαν να δουν από κοντά πώς γίνεται από ένα κρανίο να δημιουργηθεί μια μορφή. Και έτσι καλέσαμε τον κύριο Παπαγρηγοράκη και τον κύριο Τσιώλη. Ήρθαν εδώ, μας τίμησαν με την παρουσία τους, μας έφεραν τους ωραίους πίνακες που βλέπετε πίσω μου, μίλησαν στα παιδιά. Πιστεύω ότι μέσα από αυτή τη δράση όλο και κάτι θα μείνει στην ψυχή τους και στο μυαλό τους. Θέλω να τους ευχαριστήσω πάρα πολύ γιατί ανταποκρίθηκαν αμέσως στην πρόσκληση που τους έκανα και γιατί κατάφεραν να κρατήσουν 50 παιδιά να τους παρακολουθούν σε όλη τη διάρκεια της παρουσίασης αυτής χωρίς να δημιουργηθεί το παραμικρό, ο παραμικρός ψίθυρος, το παραμικρό παρατράγουδο. Σας ευχαριστούμε πάρα πολύ.».

Κωνσταντίνος Τσιώλης - Οδοντίατρος & Συγγραφέας

Κωνσταντίνος Τσιώλης - Οδοντίατρος & Συγγραφέας
«Είμαι οδοντίατρος. Ασχολούμαι όμως, μεταξύ άλλων, με το έργο του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη. Η εκδήλωση ήταν από τις πιο συγκινητικές στιγμές που έχω ζήσει και θέλω να συγχαρώ τον δάσκαλο των παιδιών, ιδιαίτερα τον κύριο Κώστα Σταυρόπουλο, που έκανε —εγώ ξέρω με πόσο κόπο— όλα αυτά που παρακολουθήσαμε σήμερα και πιστεύω πραγματικά ότι είναι πολύ τυχερά τα παιδιά όταν έχουν τέτοιο δάσκαλο. ».

Μανώλης Παπαγρηγοράκης - Καθηγητής Ορθοδοντικής, «Πατέρας» της Μύρτιδος

Μανώλης Παπαγρηγοράκης - Καθηγητής Ορθοδοντικής, «Πατέρας» της Μύρτιδος
Η σημερινή εκδήλωση, όπως επισήμανε και ο φίλος ο Κώστας και ο ένας και ο άλλος, ήταν έντονα συγκινητική και ξεπέρασε κάθε προσδοκία. Εντυπωσιάστηκα από το επίπεδο των παιδιών, από την προσοχή που έδειξαν και από το ενδιαφέρον το οποίο καταγράφηκε στα χαρτιά τα οποία δώσανε, σχεδιάζοντας και αποτυπώνοντας τι τους έμεινε σε αυτό το χρονικό διάστημα των δύο ωρών από τον Παπαδιαμάντη και τη Μύρτιδα. Και έτσι για μένα αυτό είναι ένα πλούσιο υλικό, ένας θησαυρός της ψυχής των παιδιών. Αυτό είναι το μήνυμα της Μύρτιδος: τι μπορεί να κάνει ένα παιδί του 430 π.Χ. στη σημερινή εποχή. Μεταφέρει έναν πολιτισμό με έναν δικό της τρόπο.

Σήμερα η όλη διαδικασία είχε τρία σκέλη. Το ένα σκέλος ήταν η δουλειά που έχει γίνει από τον φωτισμένο δάσκαλο της Αίγινας που λέγεται Κώστας Σταυρόπουλος, γιατί αυτός ήταν η κινητήριος δύναμη, αυτός ήταν που ξεκίνησε όλη αυτή τη διαδικασία με την ποιητική του διάθεση. Ο Κώστας ο Τσιώλης, ο οποίος είναι οδοντίατρος, συγγραφέας, που επίσης ασχολείται έντονα και δημιουργικά με τον Παπαδιαμάντη, φέρνοντας το διήγημα αυτό του Παπαδιαμάντη που μιλάει σχεδόν για τη Μύρτιδα —αφού η πρωταγωνίστριά του πέθανε από την ίδια πάθηση που πέθανε και η Μύρτις, από τον τυφοειδή πυρετό. Και εγώ που αναφέρθηκα περιληπτικά για τη διαδικασία της ανάπλασης στη Μύρτιδα. Τέτοιες εκδηλώσεις σαν τη σημερινή είναι εντονότατα ενδιαφέρουσες γιατί δείχνουν το επίπεδο των δημόσιων σχολείων, το επίπεδο των δασκάλων που φοιτούν σε αυτά τα σχολεία. Ξέροντας τις δυσκολίες που υπάρχουν, ξέροντας επίσης τα προβλήματα που υπάρχουν εκτός Αθηνών. Γι' αυτό πολλά συγχαρητήρια στον διευθυντή του σχολείου, στους δασκάλους του σχολείου και στον Κωνσταντίνο Σταυρόπουλο.».

Σχετική ειδησεογραφία

Η έκθεση "Μύρτις" στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Αίγινας. Το εκπαιδευτικό ενδιαφέρον που παρουσιάζει, λόγω της τεχνολογίας επαυξημένης πραγματικότητας. 28 Μάι 2022

"Μύρτις. Πρόσωπο με πρόσωπο με το παρελθόν". Η ομιλία του κ. Μανώλη Παπαγρηγοράκη στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Αίγινας. 27 Μάι 2022

Με κάθε λαμπρότητα ο πανηγυρικός εσπερινός στην Ιερά Μονή του Αγίου Χριστοφόρου.

Με κάθε λαμπρότητα ο πανηγυρικός εσπερινός στην Ιερά Μονή του Αγίου Χριστοφόρου.

Με κάθε λαμπρότητα τελέστηκε το απόγευμα της Παρασκευής ο πανηγυρικός εσπερινός και η αρτοκλασία στην Ιερά Μονή του Αγίου Χριστοφόρου που πανηγυρίζει. 

Το πρωί θα τελεστεί ο Όρθρος και η Θεία Λειτουργία, ενώ το απόγευμα στις 19:00 ο μεθέορτος εσπερινός, αγιασμός οχημάτων και περιφορά της εικόνας και του Ιερού Λειψάνου περιμετρικά της Ιεράς Μονής.

Το πρωί θα τελεστεί ο Όρθρος και η Θεία Λειτουργία

Όλη η Αίγινα μια αγκαλιά για να στηρίξει την οικογένεια του βρέφους. Κλείνουν το ένα μετά το άλλο τα καταστήματα σε ένδειξη πένθους.

Όλη η Αίγινα μια αγκαλιά για να στηρίξει την οικογένεια του βρέφους. Κλείνουν το ένα μετά το άλλο τα καταστήματα σε ένδειξη πένθους.

Μια αγκαλιά αγκαλιά έχει γίνει όλη η Αίγινα, για να στηρίξει την οικογένεια του βρέφους. Σήμερα, με απόφαση του Δήμου Αίγινας δεν λειτούργησαν οι δομές των Δημοτικών Βρεφονηπιακών Σταθμών του νησιού. 

Από το Ενημερωτικό Δελτίο, στο Aegina Portal Talk Radio

Ο Δήμος Αίγινας με μήνυμά του εξέφρασε τη βαθιά του θλίψη για την αδόκητη απώλεια του παιδιού εργαζομένης του Δήμου. "Η σκέψη όλων μας βρίσκεται δίπλα στην ίδια και στην οικογένειά της αυτές τις εξαιρετικά δύσκολες στιγμές. Θερμά και ειλικρινή συλλυπητήρια", αναφέρει το μήνυμα.

Η Επαγγελματική Ένωση Αίγινας εξέδωσε το πρωί συλλυπητήρια επιστολή, στην οποία αναφέρεται ότι: "Ο Πρόεδρος και το Δ.Σ. της Ένωσης Επαγγελματιών Βιοτεχνών και Εμπόρων Αίγινας, εκφράζουν τα ειλικρινή τους συλλυπητήρια στην οικογένεια για την απώλεια του βρέφους".

Παράλληλα με απόφαση του Δ.Σ. ως ελάχιστο φόρο τιμής προς τον άδικο χαμό του μικρού βρέφους, προτείνεται τα καταστήματα να παραμείνουν κλειστά από τις 16:30-18:30.

"Συνάδελφε Δημήτρη, κουράγιο. Είμαστε όλοι δίπλα σου", γράφουν σε μήνυμά τους οι Εποχικοί Πυροσβέστες.

Το Σωματείο Παράκτιων Αλιέων Αίγινας «Ο Σωτήρας» με Δελτίο Τύπου εξέφρασε τη βαθιά του θλίψη για την τραγική απώλεια του μικρού παιδιού.

Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Κυψέλης, ο Σύλλογος Αγίας Μαρίνας "Οινόη" και ο Σύλλογος Γυναικών Αίγινας, ακύρωσαν και ανέβαλαν αντίστοιχα τις εκδηλώσεις που είχαν προγραμματίσει για την Γιορτής της Μητέρας.

Ανακοίνωση εξέδωσε και η Νέα Επαγγελματική Ένωση Αγίας Μαρίνας, στην οποία η πρόεδρος και το ΔΣ εκφράζουν τα θερμά τους συλλυπητήρια στην οικογένεια του βρέφους, που τόσο άδικα χάθηκε. Σε ένδειξη πένθους θα καταθέσει ένα ποσό στο νοσοκομείο Άγιος Διονύσιος.

Ο Σύλλογος Εκπαιδευτικών Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης ν. Αργοσαρωνικού, εξέφρασε τα συλλυπητήριά του προς τους γονείς και τους οικείους του 21 μηνός βρέφους.

Τα μηνύματα συμπαράστασης τον πολιτών και των κατοίκων του νησιού, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είναι συνεχή, μεταφέροντας συχνά τον πόνο στον οποίο έχει βυθιστεί η τοπική κοινωνία. Η εξόδιος ακολουθία θα ψαλεί στην Μητρόπολη της Αίγινας στις 5 το απόγευμα, σήμερα Παρασκευή 8 Μαΐου 2026. 

Ερώτηση προς τους Υπουργούς Εσωτερικών και Πολιτισμού κατέθεσαν βουλευτές του ΚΚΕ, για την εκμίσθωση χώρου του Καποδιστριακού Ορφανοτροφείου, ως Μουσείο Φιστικιού Αίγινας.

Ερώτηση προς τους Υπουργούς Εσωτερικών και Πολιτισμού κατέθεσαν βουλευτές του ΚΚΕ, για την χρήση μέρους του Καποδιστριακού Ορφανοτροφείου, ως Μουσείο Φιστικιού Αίγινας.

Ερώτηση προς τους αρμόδιους υπουργούς Εσωτερικών και Πολιτισμού, κατέθεσαν με πρώτο υπογράφοντα τον Νίκο Αμπατιέλο, βουλευτές του ΚΚΕ, εκφράζοντας την έντονη αντίθεσή τους στους σχεδιασμούς για τη δημιουργία «Μουσείου Φιστικιού Αίγινας» στο ιστορικό συγκρότημα του Καποδιστριακού Ορφανοτροφείου και των παλαιών Φυλακών Αίγινας.

Από το Ενημερωτικό Δελτίο, στο Aegina Portal Talk Radio

Οι βουλευτές κάνουν λόγο για αλλοίωση του ιστορικού χαρακτήρα του χώρου και ζητούν να διατηρηθεί ως τόπος μνήμης και μουσείο Εθνικής Αντίστασης, ανοιχτό και επισκέψιμο χωρίς αντίτιμο για τον λαό και τα σχολεία.

Ακολουθεί το κείμενο της Ερώτησης προς τους Υπουργούς Εσωτερικών και Πολιτισμού.

Σε συνεδρίαση της Περιφερειακής Επιτροπής στις 22-04-2026, η Διοίκηση της Περιφέρειας Αττικής έφερε ως Θέμα Εκτός Ημερήσιας Διάταξης, την αποδοχή παραχώρησης χώρου του Καποδιστριακού Ορφανοτροφείου Αίγινας στην Περιφέρεια Αττικής, για τη δημιουργία «Μουσείου Φιστικιού Αίγινας». Σε επόμενη συνεδρίασή της, στις 30-04-2026, η Επιτροπή εισηγήθηκε την εκμίσθωση χώρου του Καποδιστριακού Ορφανοτροφείου Αίγινας σε ιδιώτη, για τη δημιουργία «Μουσείου Φιστικιού Αίγινας» και τον καθορισμό των όρων Διακήρυξης φανερής πλειοδοτικής δημοπρασίας. Με βάση αυτούς τους όρους ο εκμισθωτής ιδιώτης θα αναλάβει τη δημιουργία του Μουσείου και την εκμετάλλευσή του στη συνέχεια. Ως αιτιολογία της εισήγησης και απόφασης αυτής η Διοίκηση της Περιφέρειας έθεσε την εξασφάλιση εσόδων από τη μίσθωση και την έλλειψη πρόθεσης για την ανάληψη της ευθύνης χρηματοδότησης και δημιουργίας του Μουσείου.

Οι εκλεγμένοι του ΚΚΕ στην Περιφέρεια Αττικής έχουν σταθερά υπερασπιστεί τη διατήρηση της ιστορικής φυσιογνωμίας του χώρου και από αυτή την άποψη διαφώνησαν με τη δημιουργία του Μουσείου στον συγκεκριμένο χώρο. Σ’ αυτό το πλαίσιο, καταψήφισαν την παραπάνω πρόταση και έθεσαν ότι πρόκειται για ιστορικό μνημείο ευρύτερης εμβέλειας και αξίας. Το ΚΚΕ θεωρεί ότι δεν πρέπει να δημιουργηθεί Μουσείο Φιστικιού Αίγινας σ΄ αυτόν τον ιστορικό χώρο. Καταδικάζει την προσπάθεια να αλλοιωθεί ο χαρακτήρας των παλιών Φυλακών Αίγινας και ζητάει να γίνει χώρος μνήμης, μουσείο Εθνικής Αντίστασης, επισκέψιμο χωρίς αντίτιμο, ειδικά από σχολεία.

Αρχικά το κτίριο χτίστηκε για την προστασία ορφανών παιδιών. Έτσι, τον Ιούνιο του 1828 ξεκίνησε το χτίσιμο του «Καποδιστριακού ορφανοτροφείου». Το 1880 το ορφανοτροφείο κλείνει και μετατρέπεται σε φυλακή «υψίστης ασφαλείας», που από τα τέλη του 19ου αιώνα -που πρωτολειτούργησαν ως φυλακές πολιτικών κρατουμένων- μέχρι και την περίοδο της δικτατορίας 1967-1974, έγινε τόπος μαρτυρίου για κομμουνιστές και άλλους λαϊκούς αγωνιστές. Ο ιστορικός χώρος πρέπει να διασωθεί, να αξιοποιηθεί, να αναδειχθεί ως τόπος μνήμης των βασάνων που πέρασαν χιλιάδες αγωνιστές.

Από τα παραπάνω γίνεται φανερό ότι βρισκόμαστε μπροστά σε αρνητικές εξελίξεις, που οδηγούν στην αλλοίωση του χαρακτήρα αυτού του χώρου ιστορικής μνήμης, μιας φυλακής-κάτεργο για εκατοντάδες κομμουνιστές και αγωνιστές.

Με βάση τα παραπάνω, ΕΡΩΤΩΝΤΑΙ οι κ. Υπουργοί, τι μέτρα θα πάρει η κυβέρνηση ώστε:

Να μην προχωρήσουν οι σχεδιασμοί της Περιφέρειας που οδηγούν στην αλλοίωση του ιστορικού χαρακτήρα του παλιού Καποδιστριακού Ορφανοτροφείου και μετέπειτα Φυλακών στην Αίγινα και μάλιστα με την εμπλοκή και εκμετάλλευσή του από ιδιώτες;
- Να διατηρηθεί και να αξιοποιηθεί ο χώρος ως χώρος μνήμης, μουσείο Εθνικής Αντίστασης, επισκέψιμο χωρίς αντίτιμο για τον λαό;

Οι Βουλευτές
Αμπατιέλος Νίκος
Μανωλάκου Διαμάντω
Γκιόκας Γιάννης
Δάγκα Βιβή
Διγενή Σεμίνα
Κανέλλη Λιάνα
Κατσώτης Χρήστος
Κτενά Αφροδίτη
Παφίλης Θανάσης
Τσοκάνης Χρήστος

«Χρώμα σε νερό: ατομική έκθεση του Νεκτάριου Κοντοβράκη». Έρχεται στη Δημοτική Πινακοθήκη στις 17 Μαΐου 2026.

«Χρώμα σε νερό: ατομική έκθεση του Νεκτάριου Κοντοβράκη».  Έρχεται στη Δημοτική Πινακοθήκη στις 17 Μαΐου 2026.

Η διοργάνωση της νέας έκθεσης ζωγραφικής του Νεκτάριου Κοντοβράκη, που θα γίνει στη Δημοτική Πινακοθήκη,  έγινε γνωστή στην τελευταία συνεδρίαση της Δημοτικής Επιτροπής, όπου συζητήθηκε το θέμα της έγκρισης κάλυψης των δαπανών. 

Από το Ενημερωτικό Δελτίο, στο Aegina Portal Talk Radio

Τα εγκαίνια της έκθεσης, που θα αποτελείται έργα υδατογραφίας, θα γίνουν την Κυριακή 17 Μαΐου 2026 και θα έχει τίτλο: «Χρώμα σε νερό: ατομική έκθεση του Νεκτάριου Κοντοβράκη». Η εισήγηση προς την Δημοτική Επιτροπή παρουσιάζει την βασική ιδέα του εικαστικού για τη έκθεση, που θα επιμεληθεί η Ίριδα Κρητικού:

"Η Δημοτική Πινακοθήκη της Αίγινας, συνεχίζοντας το εικαστικό της πρόγραμμα και σε συνέχεια των προγραμματισμένων της σημαντικών αφιερωμάτων, αλλά και σε οργανική συμβολική σύνδεση με τους εξέχοντες καλλιτέχνες που συνδέονται καταγωγικά ή δημιουργικά με το νησί μας, υποδέχεται την Κυριακή 17 Μαΐου 2026 στις 12:00 ένα μονογραφικό αφιέρωμα στις σημαντικές υδατογραφίες του Νεκτάριου Κοντοβράκη.

Παράλληλα με την έκθεση και σε συνεργασία με την επιμελήτρια κα Ίριδα Κρητικού, ο καλλιτέχνης, έχοντας ο ίδιος προτείνει η έκθεση να λειτουργήσει πριν την ολοκλήρωση του σχολικού έτους ώστε να επιδιωχθούν οι αντίστοιχες σχολικές επισκέψεις, σχεδίασε και θα επιτελέσει βιωματικά εργαστήρια ζωγραφικής για παιδιά και εκπαιδευτικές προσεγγίσεις στην τέχνη της ακουαρέλας, αλλά και στις πτυχές που ο ίδιος αναδεικνύει ζωγραφικά συνομιλώντας με την ιστορική μνήμη του τόπου.

Η βασική ιδέα του καλλιτέχνη περιστρέφεται γύρω από μια «περιπλάνηση» στο νερόχρωμα — τόσο ως τεχνική όσο και ως φορέα μνήμης και χρόνου, μέσα από έργα παλαιότερων περιόδων που δεν έχουν εκτεθεί ποτέ. Μέσω των έργων αυτών, ο δημιουργός, με τη σκέψη στην Αίγινα και στους ανθρώπους της, προχωρά στην ανάδειξη των προσώπων και των ιστοριών που τα συνοδεύουν, ενώ παράλληλα, διεισδύει στη βιωματική διάσταση της ίδιας της ακουαρέλας.

Ο ίδιος σημειώνει: «Η παρούσα έκθεση αποτελεί μια επιστροφή — όχι μόνο στον τόπο, αλλά και στον χρόνο. Μια επιλογή έργων που για χρόνια παρέμειναν σιωπηλά, αθέατα, κουβαλώντας μέσα τους πρόσωπα, στιγμές και μικρές ιστορίες της Αίγινας. Πρόσωπα οικεία, φίλοι, περαστικοί, άνθρωποι του νησιού, μαζί τους σκηνές καθημερινότητας, το λιμάνι, οι παραλίες, το φως που αλλάζει μέσα στη μέρα — όλα όσα συνθέτουν μια ζωντανή, ανεξίτηλη μνήμη.

Τα έργα αυτά έχουν δουλευτεί με την απαιτητική και βαθιά ευαίσθητη τεχνική της ακουαρέλας — μια ζωγραφική που δεν συγχωρεί την υπερβολή, που απαιτεί ακρίβεια, υπομονή και μια ιδιαίτερη σχέση με το τυχαίο. Περιπλάνηση εκεί όπου το χρώμα δεν ορίζει αλλά αφήνεται, εκεί όπου το νερό δεν υπακούει αλλά δημιουργεί.

Στην ακουαρέλα, το νερό δεν είναι απλώς μέσο είναι συνδημιουργός. Μεταφέρει το χρώμα, το απλώνει, το αραιώνει, το αφήνει να διαφύγει από τον πλήρη έλεγχο. Το χρώμα, από την άλλη, αποκτά διαφάνεια, αναπνέει πάνω στο χαρτί, αφήνοντας το φως να διαπεράσει τις επιφάνειες.

Έτσι, κάθε έργο ισορροπεί ανάμεσα στην πρόθεση και την απρόβλεπτη κίνηση του νερού — όπως ακριβώς και η μνήμη, που δεν αποτυπώνεται ποτέ με απόλυτη ακρίβεια, αλλά διατηρείται μέσα από ίχνη, σκιές και αποχρώσεις.
Η έκθεση δεν λειτουργεί μόνο ως παρουσίαση έργων, αλλά και ως μια ανοιχτή πρόσκληση γνωριμίας με αυτή την ιδιαίτερη γλώσσα της ζωγραφικής. Στο πλαίσιο της, θα πραγματοποιηθούν εκπαιδευτικά εργαστήρια για τα παιδιά της Αίγινας, με βιωματική προσέγγιση της ακουαρέλας. Μέσα από την άμεση επαφή με το υλικό —το νερό, το χρώμα, το χαρτί— τα παιδιά θα έχουν την ευκαιρία να ανακαλύψουν τη χαρά της δημιουργίας, να πειραματιστούν και να εκφραστούν ελεύθερα, ζωγραφίζοντας επιτόπου το δικό τους βλέμμα πάνω στο νησί.

Με αυτόν τον τρόπο, η έκθεση επιδιώκει όχι μόνο να ανασύρει εικόνες από το παρελθόν, αλλά και να δημιουργήσει νέες — να μεταφέρει τη χειρονομία της ζωγραφικής στο παρόν και στο μέλλον».

Η Δημοτική Επιτροπή ενέκρινε τη δαπάνη ύψους 4.422,00€ πλέον ΦΠΑ 24% και 13%, που θα καλυφθεί από την υπάρχουσα στον προϋπολογισμό του Δήμου Αίγινας οικονομικού έτους 2026 πίστωση στον Α.Λ.Ε. 015.2420907002, «Δαπάνες πολιτιστικών εκδηλώσεων». 

Φωτογραφία από το αρχείο του Aegina Portal.

Κυριακή Χριστακοπούλου
«Nα λάμπει η φορεσιά της...»

Μια εικαστική εγκατάσταση στο Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο
του Δήμου Αίγινας
Επιμέλεια: Ίρις Κρητικού

Στο πλαίσιο του εορτασμού των 200 ετών από την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης, σε διοργάνωση του 12ου Aegina Fistiki Fest και της ΚΕΔΑ Αίγινας, συνδιοργάνωση της Περιφέρειας Αττικής και υπό την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού, εγκαινιάζεται την Παρασκευή 13 Αυγούστου 2021 στις 20.30, στο Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο του Δήμου Αίγινας, η ατομική έκθεση της Κυριακής Χριστακοπούλου «Nα λάμπει η φορεσιά της...». Την επιμέλεια της έκθεσης έχει η ιστορικός τέχνης Ίρις Κρητικού.
Τα μεγάλης κλίμακας έργα που σε διάταξη χορική απεικονίζουν γυναικείες φιγούρες σε φυσική διάσταση 170 εκ., με επιλεγμένες για τους επιμέρους συμβολισμούς τους παραδοσιακές φορεσιές του 19ου και του πρώιμου 20ου αιώνα, από τον ευρύτερο ελλαδικό χώρο, σχεδιάζονται και ζωγραφίζονται επάνω σε ορθό ξύλο με εφήμερα εκφραστικά υλικά και προτείνονται από την εικαστικό ως ένα ενιαίο απεικονιστικό και αφηγηματικό σύνολο που διασώζει συναρπαστικές επιμέρους ενδυματολογικές  λεπτομέρειες, κρυφά σύμβολα αποτροπής από το κακό και ευγονίας, ακατάγραφες οικογενειακές ιστορίες και δεξιοτεχνικές ψυχογραφικές προσεγγίσεις ενός περίκλειστου γυναικείου φύλου.
Στο πλαίσιο της έκθεσης, η Σοφία Τσουρινάκη, τεχνολόγος αρχαίου υφάσματος, θα πραγματοποιήσει στην αυλή του Λαογραφικού Μουσείου, την Τρίτη 17 Αυγούστου και ώρα 20:00, ομιλία με θέμα «Ο αργαλειός: ένα ανώνυμο εργαλείο και τα Πολυώνυμα Έργα του», ενώ την Τετάρτη 18 Αυγούστου, θα πραγματοποιηθούν εργαστήρια μικροϋφαντικής για παιδιά (18:00-19:00) και για ενήλικες (19:00-20:30) με ελεύθερη είσοδο μετά από απαραίτητη προκράτηση.
Κατά τη διάρκεια της έκθεσης, θα προβάλλεται video του Φίλιππου Κουτσαφτή, από τη διαδικασία δημιουργίας των έργων της έκθεσης.
Με αφορμή την έκθεση, εκδόθηκε και κυκλοφορεί δίγλωσσος αναλυτικός κατάλογος με κείμενα της Ίριδας Κρητικού, της Σοφίας Τσουρινάκη και της Κυριακής Χριστακοπούλου.
Στο κείμενο καταλόγου της η εικαστικός Κυριακή Χριστακοπούλου σημειώνει:
«Η  παλιά φθαρμένη φωτογραφία από την μια και η σημασία της γυναικείας ένδυσης από την άλλη, που στο παρελθόν με είχε ξανά απασχολήσει  μ έναν άλλο τρόπο -επικριτικό- μ έκαναν να ξεκινήσω την νέα μου δουλειά.
Το παλιό, κρυμμένο και ξεχασμένο  θέλω να το ανασύρω και να το φέρω στο φώς Να ενθυμίσω, να συγκινήσω την προσοχή εκείνη που θα επιτρέψει να εντοπίσουμε ενσυνείδητες πληροφορίες και θραύσματα μνήμης  που έχουν  στο πέρασμα του χρόνου λησμονηθεί .
Οι ποικίλες φορεσιές με εντυπωσίαζαν πάντα επειδή υπήρχε μια προσωπική διαδικασία, ύφανση, ύφασμα, χρωματισμός, ράψιμο, κέντημα, στολίδια, όλα γίνονταν σχεδόν από τις ίδιες που τα φορούσαν ανάλογα την κοινωνική τάξη που άνηκαν. Τότε λάμβανε μέρος η ιδιαίτερη έκφραση της κάθε μιας. Εκεί στέκομαι με μεγάλο θαυμασμό να αντιληφθώ το πώς εκφραζόταν αυτό το καμουφλάζ του σώματός τους τι κάλυπταν και τι άφηναν να φανερωθεί κοινωνικά.  Τα συμβολικά φυλαχτά τους και οι κρυμμένες ευγονικές επικλήσεις δίνονταν μέσα από ένα ανώτερο πνευματικό πεδίο και εσωτερικά φορτισμένο συναισθηματικά κόσμο .  Νοηματοδοτούσαν και επικοινωνούσαν το ρούχο τους με μια υπερκόσμια ενέργεια που συνδεόταν με όλα τα πλάσματα της γης. Γινόταν δημιουργός και προστάτιδα της ζωής- θεότητα.  Κοιτάζοντας στον φακό αμίλητες με τα μυστικά τους θαμμένα, ένοιωσα την ανάγκη να τις αποτυπώσω στους πίνακές μου ζητώντας τους μ αυτόν τον τρόπο  συγχώρεση για την μακρόχρονη λήθη που τις έχει καλύψει.
Σαν γυναίκα από το ίδιο υφάδι, θα έλεγα πως αυτό που επιθυμώ με τούτα τα έργα είναι να καταδείξω την παράδοση σαν μια αέναη διαδικασία και ως την μόνη που μπορεί απ' την φύση της και μόνο να κουβαλάει αλήθεια και είναι αυτή, που σφραγίζει την κουλτούρα και τις ιδιαιτερότητες της Ελληνικής λαϊκής ψυχής, στην γυναικεία της όψη».


Στο κείμενο καταλόγου της με τίτλο «Οι Παραδοσιακές Ενδυμασίες ως Αρχετυπικά Σύμβολα Προστασίας και Γονιμότητας , η τεχνολόγος αρχαίου υφάσματος Σοφία Τσουρινάκη, σημειώνει:
«…Η θεματογραφία και η χρωματολογία του υφαντού και κεντημένου διακόσμου των ενδυμάτων διαμορφώνει δύο υποομάδες: η μία ομάδα περιλαμβάνει τα πολύχρωμα κεντήματα, που χαρακτηρίζονται από ανεξάντλητη χρωματική ευφορία και επαναλαμβανόμενα, πυκνά τοποθετημένα διακοσμητικά θέματα (ρόδακες, γαρύφαλλα, κουκουνάρια, κλαδιά, παγώνια, λαγούς, σκυλάκια, φίδια, αίγαγρους, πουλιά) σαν συμβολική επένδυση ευκαρπίας. Στον οργιαστικό φυτικό τους διάκοσμο, το ιερό δέντρο κρυμμένο πίσω από την διακοσμητικότητα ενός δοχείου με άνθη σηματοδοτεί μία ευγονική υπόσχεση φερμένη μέσα από πανάρχαιες πεποιθήσεις και καταβολές της Ανατολής. Στη δεύτερη ομάδα των κεντημάτων επικρατούν αυστηρά γεωμετρικά σχήματα, ηλιακά σύμβολα ή η μονόχρωμη και περισσότερο συμβατική απόδοση των θεμάτων. Τα σχήματα απλουστεύουν, αποκτούν ακαμψία και σταδιακά δείχνουν να εκφυλίζονται από την επανάληψη, δηλαδή την φυσική φθορά, που φέρνει η πολυχρησία και η αποδυνάμωση περασμένων ιδεών. Ωστόσο, η ενεργειακή αντιπαράθεση λαμπερών χρωμάτων, που «αστράφτουν» σαν κοσμήματα προσδίδει δυνατές, αλλά ευχάριστες αντιθέσεις. Οι λαμπροί χρωματισμοί, αναλλοίωτοι με την πάροδο του χρόνου,  έχουν προκύψει από βαφές φυτικής και ζωικής προέλευσης
Στην πλειονότητα των ενδυμάτων, ο υφαντός ή κεντημένος διάκοσμος είχε διπλή λειτουργία: στην  καθημερινότητα  έκφραζε την επιθυμία για στολισμό, αναγνώριση και προβολή. Σε ένα άυλο επίπεδο όμως,   διατηρούσε την επίκληση κάποιας μαγικής δύναμης, που μέσω επανάληψης αρχετυπικών συμβόλων έδιωχνε το κακό μακριά από την φέρουσα. Παράλληλα, το κόκκινο χρώμα είναι ένα άλλο αποτροπαϊκό στοιχείο, που συχνά συνδέθηκε με την γυναικεία ευκαρπία. Το κόκκινο είναι το χρώμα της ζωτικότητας και της αντοχής, ανάλογο με το αίμα και τη ροή της ζωής. Οι οπτικές του ιδιότητες, όπως η ζεστασιά, η λάμψη και η αφθονία κοσμούσαν και ομόρφαιναν. Η κυρίαρχη όμως χρήση του στα διακοσμητικά θέματα των γαμηλίων ενδυμάτων παρατηρείται  και ως δύναμη προστασίας από το κακό μάτι, την ζήλια, την κατάρα και τα κακά πνεύματα. Παρόμοια, η θέση του στα ενδύματα που βρίσκονταν επάνω σε ευάλωτα μέρη του γυναικείου σώματος όπως η ποδιά, ο κεφαλόδεσμος και το ζωνάρι, προστάτευαν τα βασικά μέρη του γυναικείου σώματος, που ήταν προορισμένα να φέρουν και να ενσαρκώσουν την νέα ζωή.
Μαγικοί συμβολισμοί, που σχετίζονταν με την αναπαραγωγικότητα των γυναικών και την συνέχεια της ζωής,  περνούσαν από τη μια γενιά στην επόμενη. Αν και οι γυναίκες έπαψαν να αναγνωρίζουν την προέλευσή ή τα κίνητρα τους, έδιναν τα δικά τους ονόματα, δείχνοντας την ομοιότητά τους με ένα συγκεκριμένο καθημερινό αντικείμενο. Τα αρχικά τους νοήματα ήταν πια θαμμένα σε μια μακρινή ιστορία, ωστόσο η επανάληψη της χρήσης τους έδινε πρόσβαση στην προστασία  αγαθών κι ευοίωνων δυνάμεων. Ακόμα και μετά την σταδιακή εξαφάνιση της έννοιας ορισμένων συμβόλων, η πιστή προσήλωση σε αυτά διατηρούσε τη θέση τους και συνέχιζε, να εκφράζει με επικλήσεις την αναπαραγωγική δύναμη των γυναικών μέσα την κοινότητα, μέσω των περίτεχνων ενδυμάτων τους». (απόσπασμα)


Στο κείμενο καταλόγου της με τίτλο «Οι φύλακες του χρόνου στο υφάδι ενός άχρονου γυναικείου σύμπαντος», η ιστορικός τέχνης και επιμελήτρια της έκθεσης Ίρις Κρητικού, σημειώνει:
«…Βαδίζοντας με κεκτημένη γνώση από τον κόσμο των παιδιών, που αναζητώντας το βλέμμα του θεατή απασχόλησαν προηγούμενες ενότητες της δουλειάς της, επαναπροσδιορίζοντας την ουσιαστική σχέση της με το ύφασμα, τους κρυπτούς μικρούς κόσμους του, τις ποιότητες και τις διαφορετικές υφές του, η Κυριακή Χριστακοπούλου επιλέγει σε μια διαφορετική πλέον στιγμή της ζωής της να εστιάσει στη φέρουσα το ένδυμα αυθύπαρκτη και ευθύβολη γυναικεία υπόσταση, στην παλλόμενη εσωστρεφή της γαλήνη μα και στη δική της κεκτημένη γνώση της αθέατης πρώτης ύλης της ελληνικής ψυχής.  
Φωτίζοντας μέσω της έρευνάς της παλιές και φθαρμένες φωτογραφίες ενδεδυμένων με τοπικές λαϊκές και αστικές χειροποίητες φορεσιές γυναικών από διαφορετικές κοινωνικές τάξεις και από το σύνολο του ελλαδικού χώρου, πέρα από την εκ βαθέων συνομιλία της με την έμβια διάσταση και την ψυχική υπόσταση κάθε «αποκαλυπτόμενης» από το λιβάδι της λήθης φέρουσας, ανασκάπτει παράλληλα την πυκνή σημειολογία των υφασμένων και κεντημένων επάνω στα ενδύματα συμβόλων τους, διασώζοντας αθέατα θραυσματικά στοιχεία και ανασύροντας τα κρυπτά στο φως: πρόκειται για τα έμβια στοιχεία, τα μικρά ζώα, έντομα και καλότυχα ερπετά που μετατρεπόμενα εδώ σε μεγεθυμένες αρχετυπικές συμβολικές, προστατευτικές και συμπορευόμενες ζωγραφικές παρουσίες, φυλάσσουν ως αρχέγονες πότνιες θηρών τον  περίκλειστο γυναικείο κόσμο που με γνώση και τρυφερότητα ακουμπά και ανασκάπτει η ζωγράφος. Σύμβολα αφθονίας και ευγονίας, υγείας και αποτροπής των κακών, τα κρυμμένα αυτά φυλακτά ξόρκια που αναβλύζοντας από έναν πανάρχαιο χρόνο, ράβονταν στην ψυχή και τη σάρκα του ενδύματος ως σιωπηλές μα παντοδύναμες επικλήσεις, αποτελούν κάτι πολύ περισσότερο από λαογραφικά ανάλεκτα, σηματοδοτούν ως συνοδοί και συνοδοιπόροι ετούτων των γυναικών κάτι πολύ περισσότερο από την οργανική τους σύνδεση με τη Φύση. Ορίζοντας εντέλει την ενστικτώδη σοφία, τη μεταφυσική σύνδεση και τη αναπόδραστη υποταγή εκείνης που τα ενδύεται με τον κύκλο του χρόνου, με το απάτητο έρεβος του θανάτου και το σπαρακτικό μυστήριο της ίδιας της ζωής.
Εισερχόμενοι στη συναρπαστική αυτή χορική εγκατάσταση της Κυριακής Χριστακοπούλου όπου οι ζωγραφισμένες γυναικείες φιγούρες τρέπονται σε μυσταγωγικές ιεροφάντριες, διασώζοντας το ακέραιο του κάλλους τους και ανασαίνοντας μια πανάρχαιη γυναικεία λαχτάρα, γινόμαστε κοινωνοί κρυμμένης σοφίας και ψιθυριστικών μυστικών. Κάμπτοντας τις αθόρυβες αντιστάσεις τους στον φακό και ακουμπώντας το ήμερο βλέμμα τους με οδηγό την ενδελεχή αποκαλυπτική μυσταγωγική διαδικασία αναπαραστατικής και ενδοσκοπικής αποτύπωσης από τη ζωγράφο, θωπεύουμε ένα μικρό κομματάκι του εσώτερου κόσμου τους, εισερχόμαστε στα άδυτα ενός εξομολογητικού και διαφεύγοντος στους περισσότερους εσωτερικού πεδίου.  
Οι πανωραίες ετούτες γυναίκες της Κυριακής Χριστακοπούλου, εξέρχονται από τη λήθη του παραμυθιακού και του πατριαρχικού χρόνου και από το περιθώριο της Ιστορίας ανακουφιστικά, μοιραζόμενες μυσταγωγικά με τον θεατή μια πρωτογενή ομορφιά, μια υπερκόσμια ενέργεια, μια ριπή ενδοφυλετικής τρυφερότητας που αγγίζει τα εγκόσμια πλάσματα της γης και μαζί, τα μεταφυσικά σπλάχνα της. Αποδεικνύοντας ότι στην πραγματικότητα, ποτέ δεν έπαψαν να είναι οι αθέατοι πυλώνες ετούτου μα και ενός άλλου κόσμου...» (απόσπασμα).      


INFO:
Κυριακή Χριστακοπούλου «Να λάμπει η φορεσιά της...»
Eγκαίνια: Παρασκευή 13 Αυγούστου 2021, στις 20:30
Διάρκεια: 13-29 Αυγούστου 2021
Ώρες λειτουργίας καθημερινά: 10:30 - 13:00 και 19:30 -22:30
Επιμέλεια έκθεσης: Ίρις Κρητικού
Στο πλαίσιο της έκθεσης, η Σοφία Τσουρινάκη, τεχνολόγος αρχαίου υφάσματος, θα πραγματοποιήσει στην αυλή του Λαογραφικού Μουσείου, την Τρίτη 17 Αυγούστου και ώρα 20:00, ομιλία με θέμα «Ο αργαλειός: ένα ανώνυμο εργαλείο και τα Πολυώνυμα Έργα του», ενώ την Τετάρτη 18 Αυγούστου, θα πραγματοποιήσει εργαστήρια μικροϋφαντικής για παιδιά (18:00-19:00) & για ενήλικες (19:00-20:30). Η είσοδος είναι ελεύθερη μετά από απαραίτητη προκράτηση θέσης στο τηλέφωνο 2297022035.
Κατά τη διάρκεια της έκθεσης θα προβάλλεται video του Φίλιππου Κουτσαφτή από τη διαδικασία δημιουργίας των έργων της έκθεσης.
Η έκθεση εντάσσεται στο πρόγραμμα του 12ου Aegina Fistiki Fest.
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15



Ακολουθήστε το Aegina Portal στο Google News

google-news.png

Το σύνολο του περιεχομένου του Aegina Portal είναι πρωτότυπο, αποτέλεσμα δημοσιογραφικής έρευνας και προστατεύεται από τους νόμους περί πνευματικών δικαιωμάτων.
Απαγορεύεται η αντιγραφή ολόκληρου ή μέρους αυτού χωρίς προηγούμενη γραπτή άδεια.